Nasıl Hesaplanır?
TÜFE endeksi tabanlı hesaplama yöntemi, adım adım
TÜFE (CPI) Endeksi Nedir?
TÜİK her ay Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE)'ni yayımlar. Bu endeks, bir "sepetteki" mal ve hizmetlerin — gıda, ulaşım, kira, sağlık vb. — ortalama fiyatını ölçer.
Endeks baz yılında 100 olarak sabitlenir. Bir sonraki yıl fiyatlar %10 artarsa endeks 110 olur. İki yılın endeks değerlerini karşılaştırarak paranın ne kadar değer kaybettiğini matematiksel olarak bulabiliriz.
Temel Formül
Enflasyona göre düzeltilmiş tutar tek bir formülle hesaplanır:
Burada CPIbaşlangıç paranın orijinal değerinin ölçüldüğü yılın endeksi, CPIhedef ise karşılaştırmak istediğiniz yılın endeksidir.
Somut Örnek: 2010 → 2026
2010 yılındaki 1.000 ₺'nin 2026 yılındaki karşılığını bulalım.
Yani 2010'daki 1.000 ₺, 2026 yılında 22.865 ₺ satın alma gücüne eşdeğerdir.
CPI Endeksi Nasıl Oluşturulur?
Kaç Liraydı?, TÜİK'in her yıl Aralık ayında açıkladığı yıllık değişim oranlarını zincir hesabıyla birleştirir:
Baz yıl olarak 2003 = 100 sabitlenmiştir. Her yılın endeksi bir önceki yılın üzerine eklenerek 2026'a kadar kümülatif biçimde hesaplanmıştır.
CPI Endeks Tablosu (2003–2026)
Baz yıl: 2003 = 100 · Kaynak: TÜİK TÜFE
| Yıl | Yıllık Oran | CPI Endeksi |
|---|---|---|
| 2003 | %18.36 | 107.43 |
| 2004 | %9.32 | 117.45 |
| 2005 | %7.72 | 126.52 |
| 2006 | %9.65 | 138.74 |
| 2007 | %8.39 | 150.38 |
| · · · | ||
| 2022 | %64.27 | 1128.45 |
| 2023 | %64.77 | 1859.38 |
| 2024 | %44.38 | 2684.55 |
| 2025 | %30.89 | 3513.87 |
| 2026 | %28.00 | 4289.28 |
Kırmızı oranlar %50 üzeri enflasyonu gösterir. Tam veri seti data/cpi.json'da mevcuttur.
Sınırlılıklar ve Dikkat Edilmesi Gerekenler
- —TÜFE ortalama bir sepeti ölçer; kişisel harcama alışkanlıklarınız farklı olabilir.
- —Resmi istatistikler ilan edilen metodoloji çerçevesinde hesaplanır; gerçek fiyat artışı bazı dönemlerde farklı algılanabilir.
- —Hesaplamalar yıl sonu Aralık oranlarını kullanır; ay ortası değerleri arasında küçük sapmalar olabilir.
- —Bu araç satın alma gücünü gösterir, yatırım getirisi hesaplamaz.
Hesaplamayı kendiniz deneyin
Hesaplayıcıya geri dönün.